Status leków homeopatycznych na świecie

Homeopatia jest integralną częścią medycyny, uznaną przez Unię Europejską i Światową Organizację Zdrowia. Leki homeopatyczne mogą być stosowane jako jedyna terapia lub jako uzupełnienie medycyny konwencjonalnej, na przykład w niwelowaniu działań niepożądanych związanych z agresywną terapią chemiczną.

Uregulowania międzynarodowe: WHO, Parlament Europejski, Rada Europy.

a) WHO

Według Światowej Organizacji Zdrowia homeopatia jest najczęściej stosowaną metodą alternatywnego leczenia na świecie.

Informacje na temat statusu prawnego Komplementarnej Alternatywnej Medycy, (Complementary lternative Medicine – CAM), w tym homeopatii,  zostały zebrane w wydanym w 2001 roku dokumencie WHO. Dokument ten obejmował swym zakresem sytuację w krajach członkowskich WHO. W związku z rosnącą popularnością leczenia komplementarnego WHO przyjęła w 2003 roku rezolucję, w której ponagliła kraje członkowskie do przedsięwzięcia odpowiednich kroków legislacyjnych Komplementarnej Alternatywnej Medycyny oraz zobowiązała rządy do promowania i popierania (jeżeli jest to konieczne) szkoleń i wprowadzania systemu akredytacji lub licencji lekarzy praktykujących w danej dziedzinie. Działanie to było podyktowane niejednolitymi uregulowaniami prawnymi w zakresie CAM, a także tendencją włączania medycyny naturalnej w obszar narodowych systemów opieki zdrowotnej.

b) Unia Europejska

Rezolucja Parlamentu Europejskiego z 1997 roku powołująca specjalną komisji, mówi: „kraje członkowskie powinny popierać oficjalne uznanie tej formy medycyny na wydziałach medycznych oraz namawiać szpitale do używanie jej”, oraz „stosowne kursy powinny być oferowane na uniwersytetach, aby szkolić lekarzy alopatów w formach alternatywnego i komplementarnego leczenia

Na terenie Unii Europejskiej i w Polsce leki homeopatyczne są uznanymi środkami leczniczymi. Wszystkie kraje członkowskie UE są zobowiązane do zarejestrowania leków homeopatycznych zgodnie z Dyrektywami: 2001/83/WE zmieniona przez 2004/28/WE oraz 2004/27/WE. W Polsce kwestię tą reguluje Ustawa prawo farmaceutyczne z dnia 6 września 2001 roku z jej późniejszymi poprawkami.

c) Rada Europy

Po przyjęciu przez Parlament Europejski w 1997 roku, Rada Europy w 1999 przyjęła uchwały dotyczące alternatywnych metod leczenia, a leki homeopatyczne zostały włączone przez Europejski Departament do Spraw Jakości Leków w Europejską Farmakopeę, która podchodzi właśnie pod orzecznictwo Rady Europy.

Status prawny homeopatii – Homeopatia w Europie

W 8 z 27 krajów członkowskich Unii Europejskiej (Belgia, Dania, Bułgaria, Niemcy, Węgry, Irlandia, Portugalia, Wielka Brytania) obowiązują narodowe programy medycyny komplementarnej i alternatywnej, w tym homeopatii (complementary and alternative medicine – CAM)

W Rumunii, na Litwie oraz Łotwie obowiązują regulacje prawne dotyczące stosowania homeopatii

W Niemczech, Austrii, Szwajcarii i na Łotwie homeopatia jest oficjalnie uznaną umiejętnością medyczną.

We Francji leki homeopatyczne są refundowane w 35% przez kasy publicznego ubezpieczenia zdrowotnego i w 100% w systemie ubezpieczeń prywatnych; w kraju tym leki homeopatyczne przepisuje 25 000 lekarzy.

W Wielkiej Brytanii istnieje 6 szpitali homeopatycznych, w tym najbardziej znany Królewski Homeopatyczny Szpital w Londynie; 45 proc. brytyjskich lekarzy uznaje leki homeopatyczne za skuteczne.

W Hiszpanii leki homeopatyczne są stosowane przez około 6 500 lekarzy – praktykujących w ośrodkach zdrowia, które podlegają systemowi ubezpieczeń społecznych lub przepisujących leczenie homeopatyczne w ramach ubezpieczenia prywatnego.

Leki homeopatyczne mają około jednoprocentowy udział w całkowitym rynku produktów farmaceutycznych w całej Europie oraz siedmioprocentowy udział w rynku leków sprzedawanych bez recepty.

Homeopatia uznana jako specjalizacja lub terapia medyczna: Belgia, Czechy, Węgry, Litwa, Łotwa, Portugalia, Rumunia, Rosja, Wielka Brytania, Brazylia, Chile, Kostaryka, Kolumbia, Kuba, Ekwador, Meksyk, Indie, Pakistan, Sri Lanka.

– Homeopatia w narodowym programie opieki zdrowotnej: Wielka Brytania, Brazylia, Sri Lanka, Meksyk, Pakistan. Dodatkowo w Indiach, Pakistanie i na Sri Lance homeopatia ma status równy medycynie alopatycznej.

– Uznawana przez Medyczne Rady: Austria, Francja, Niemcy, Włochy, Szwajcaria.

– Normalna metoda leczenia: Wielka Brytania, Węgry, Litwa, Rosja

– Dodatkowa kwalifikacja: Belgia, Portugalia, Bułgaria, Włochy

Europejski Dzień Homeopatii

W tym roku, 2 kwietnia Unia Europejska po raz drugi obchodziła Europejski Dzień Homeopatii, pod hasłem „Homeopatia dla zdrowszej Europy – bo to na mnie działa!”. Podczas seminarium zorganizowanego w Parlamencie Europejskim, lekarze i pacjenci  podkreślali potrzebę uznania leków homeopatycznych za element systemu opieki medycznej w Unii Europejskiej. Zwrócono także uwagę na ważną rolę  homeopatii we współczesnej medycynie, w kontekście jej integracji  z leczeniem klasycznym. Celem corocznych obchodów Europejskiego Dnia Homeopatii jest zwiększenie świadomości polityków i decydentów na temat roli, jaką homeopatia odgrywa w europejskim systemie opieki zdrowotnej.

Poszczególne kraje:

Austria

– Homeopatia jest oficjalną umiejętnością medyczną, dyplomy wydaje Naczelna Rada Lekarska, leczyć homeopatycznie mogą jedynie lekarze,

– Regularne konsultacje homeopatyczne prowadzone są w pięciu szpitalach alopatycznych w Wiedniu i Klagenfurcie

– Zgodnie z Prawem o Służbie Zdrowia w szpitalach mogą być stosowane jedynie metody rozpoznane naukowo, a za taką w Austrii uznana jest homeopatia.

Francja

– Homeopatia jest nauczana na wydziałach medycznych siedmiu uniwersytetów: Besancon, Bordeaux, Lille, Lyon, Limoges, Marsylia, Paryż, Poitiers oraz w szkołach prywatnych

– Jedną z wiodących szkół tego typu jest Centrum Kształcenia i Rozwoju Homeopatii, CEDH (Centre d’Enseignement et de Développement de 1’Homéopathie), które co roku szkoli ponad 2500 lekarzy w dwudziestu krajach.

– Leczenie homeopatyczne tylko w gestii lekarzy

– Konsultacje lekarzy homeopatów są możliwe w czterech szpitalach: dwa w Lyon, w Paryżu i Bordeaux

– Zarówno państwowy jak i prywatny system ubezpieczeń pokrywa niektóre formy terapii naturalnych. Leczenie homeopatyczne jest refundowane – wizyty są refundowane w 50%. Leki homeopatyczne również są refundowane.

Hiszpania

– Tylko lekarze mogą leczyć homeopatycznie (po uzyskaniu licencji)

– Leczenie homeopatyczne możliwe w dwóch szpitalach – w Barcelonie i  Madrycie

– Homeopatia jest nauczana na Uniwersytetach od 1993 roku w Barcelonie, Sevilii, Valladolid, Murcia w ramach podyplomowych szkoleń. Szkolenie jest 2 letnie i jest dostępne dla lekarzy. Po zdaniu egzaminu otrzymuje się Dyplom Uniwersyteckiego Specjalisty w Homeopatii. Niektóre uniwersytety oferują podyplomowe szkolenia dla farmaceutów i weterynarzy.

Niemcy

– Tytuł „lekarza homeopaty” jest przyznawany po trzyletnim kursie przez Izbę Medyczną

– Homeopatia jest oficjalnie wykładana na uniwersytetach w Berlinie, Freiburgu, Dusseldorfie i Hannoverze

– Leki homeopatyczne są refundowane

Wielka Brytania

– Leczenie homeopatyczne jest częścią Narodowej Opieki Zdrowotnej

– Ustawa o fakultecie homeopatii określa jej oficjalny status

– Istnieje sześć szpitali homeopatycznych: w Londynie (Królewski Homeopatyczny Szpital), Glasgow, Bristol, Liverpool, Manchester oraz Tunbridge Wells

– Szkoleniem homeopatycznym zajmuje się Wydział Homeopatii przy Brytyjskim Stowarzyszeniu Homeopatycznym (BHA). Wydział Homeopatii został zalegalizowany aktem parlamentu brytyjskiego w 1950 roku. Brytyjskie Stowarzyszenie Homeopatyczne (British Homeopathic Association BHA) powstało w 1909 roku. Obecnie liczy 1400 członków.

– Homeopatia ma poparcie rządu oraz rodziny królewskiej z Księciem Karolem na czele

Łotwa

– Tylko lekarze mogą leczyć homeopatycznie po specjalnych kursach, zdaniu egzaminu. Licencja ważna jest pięć lat.

– Od 1994 roku homeopatia oraz akupunktura mają status specjalizacji medycznych równy innym specjalizacjom medycyny alopatycznej.

– Generalnie ubezpieczenia nie pokrywa leczenia metodami CAM wyjątek stanowią homeopatia i akupunktura, które od czasu uznania za specjalizacje medyczne tj. od roku 1994 są refundowane przez państwowe ubezpieczenie.

Włochy

– Tylko lekarze mogą leczyć homeopatycznie

– Praktykuje ok. 5000 lekarzy homeopatów, a około 7000 farmaceutów sprzedaje leki homeopatyczne

– Homeopatia jest nauczana w prywatnych szkołach m.in. we Włoskim Ośrodku Kształcenia i Dokumentacji Homeopatycznej CISDO (Centro Italiano di Studi e di Documentazione in Omeopatia), utworzonym we Włoszech w 1980 roku. Ośrodek ten proponuje szkolenia przeznaczone wyłącznie dla lekarzy i farmaceutów, których program jest zgodny z kryteriami określonymi przez włoskie izby lekarskie.

– Ponad trzy miliony osób stosuje homeopatię

– Każdy region we Włoszech ma swoje regulacje dotyczące refundacji leków i leczenia homeopatycznego.

Bułgaria

– Wyłącznie lekarze mogą leczyć homeopatycznie

– Homeopatia nauczana jest na pięciu uniwersytetach medycznych

– Stowarzyszenie homeopatyczne ma około 800 członków

Indie

– Praktykuje 200 tysięcy homeopatów

– 182 uczelnie nauczają homeopatii

– Istnieją 223 szpitale oraz 5402 przychodnie homeopatyczne

Brazylia

– Homeopatia jest oficjalną specjalizacją lekarską

– Homeopatia jest wykładana w szkołach medycznych

– Leczenie homeopatyczne w publicznej służbie zdrowia od 1988 roku